ไก่่ได้พลอย กิ้งก่าได้ทอง ไก่เห็นตีนงู งูเห็นนมไก่ ไก่งามเพราะขน คนงามเพราะแต่ง

สร้างขึ้นเพื่อถวายกษัตริย์ ใช้ภาษากลางเป็นหลัก ไม่นิยมใช้ภาษาถิ่น ชาวบ้านเป็นผู้รู้รักษา ใช้วรรณกรรม ท้องถิ่น แต่งขึ้นเพื่อยกย่องพระเกียรติกษัตริย์ เป็นสำคัญ

สังคม เศรษฐกิจ เทคโนโลยี จารีตประเพณี

รักษาได้ทุกโรค ประหยัดค่าใช้จ่าย เหมาะสมกับโรคที่เป็น หลีกเลี่ยงการใช้ยาปลอม

เกลือจิ้มเกลือ ไม้ซีกงัดไม้ซุง จอมปลวกกับภูเขา หิ่งห้อยแข่งแสงจันทร์

โคนันทวิศาล ขุนช้างขุนแผน พระสมุทรโฆษ พระสุธมนโนรา

อุปมา สุภาษิต สำนวน คำพังเพย

อุปมา – อุปลักษณ์ บุคคลวัต – อติพจน์ อุปลักษณ์ – อติพจน์ อุปลักษณ์ – บุคคลวัต

ไกรทอง คือวรรณกรรมพื้นบ้านภาคใต้ หมาขนคำ คือ วรรณกรรมพื้นบ้าน ภาคกลาง ผาแดงนางไอ่ คือ วรรณกรรมพื้นบ้าน ภาคอีสาน ก่องข้าวน้อยฆ่าแม่ คือ วรรณกรรมพื้นบ้าน ภาคตะวันออก

วรรณกรรมเล่าเรื่อง วรรณกรรมมุขปาฐะ วรรณกรรมลายลักษณ์ วรรณกรรมกลอนละคร